Ruikers

(Ingezonden)


Over de Westermarkt hing een halfbewolkte morgen, waar men zon en regen uit verwachten kon. De bloemenman bij de Lijnbaansgracht keek argwanend in de lucht naar de overdrijvende grijze watervloot. Omdat 'ie aan het eind van de Lindengracht stond kon 'ie ook weer als eerste weg. Dat had hij vroeger goed bedongen. "Nee", had de marktmeester nog tegen gesproken: "Je ken beter in het midden staan, want dan zijn ze al aan het kopen. Daar hebben ze het geld al los in de zak!". En je had extra volk via het kruispunt uit de zijstraten. Maar daar betaalde je dan ook voor. Tevreden schudde hij de boeketten op met een geheim lachje om zijn mond.
Het zou hem niet deren. "Een bossie ruikers moet je altijd als laatste kopen", had laatst nog een klant tegen hem gezegd. "Anders bennen ze verfromfraaid in je tas voor je thuis ben!"

Op het kruispunt van de Lindendwarsstraat stond een vrouw op leeftijd naast de peperbus te wachten.
"Meneer", sprak ze me aan, "weet u waar die bloemenman is gebleven die hier altijd stond?".
"Gaat het u om vaste planten of snijbloemen?", informeerde ik. Je wilt de mensen geen verkeerde kant uit sturen uiteraard.
"Nou, gewoon een bossie ruikers voor op tafel. Dat vindt mijn man zo gezellig op zaterdag.", legde ze uit. "Ik zelf ook wel hoor want wij hebben geen kinderen, weet u. Dan komt er niemand langs zo'n weekend. Vroeger hadden we nog een hondje. "Bender" heette die. Maar ja. Die's ook dood. En op onze leeftijd neem je geen nieuwe meer. Dan brengt zo'n bossie bloemen nog wat vrolijkheid."

Ik wees haar de juiste richting naar de bloemenman aan de kant van de Lijnbaansgracht. Ze pakte haar boodschappentas op en stak vastberaden over met volle tred.
Vanuit de Lindendwarsstraat vloog een jongeman op de fiets het kruispunt over. Naast hem rende een zwarte labrador. Hij scheerde rakelings langs de dame heen.
"Kutwijf! Kijk uit je doppen, man!", schreeuwde de jongen haar achterna. De hond rende voorbij, bleef staan en draaide zich om. Hij liep naar de dame toe en rook aan haar benen.
"Bender, Hierrrr!", klonk het aan het einde van de straat. De hond dribbelde verder en bleef met de staart tussen de poten achterom kijken. De dame keek de hond aan tot hij uit het zicht verdween. Het begon te regenen. "Ach, een nebbisj", verzuchtte ze en liep verder. De geur van pas gevallen regen op straatstenen wiste alles weg.

Frik

Bezoek ook eens Amsterdam Post

Ingezonden - Het is eenzaam aan de top

De top van de voedselketen wel te verstaan. Want hoewel wij, als zelfbewuste zoogdieren, op vele manieren gezegend zijn , zijn wij misschien door dezelfde eigenschap wel evenveel ‘vervloekt’. Misschien zou benadeeld een betere woordkeuze zijn voor een zogenaamde ongelovige zoals ik. Die woordkeuze ontbeert echter toch weer dat heerlijke dramatische effect.

Hebben wij zo’n gebrek aan natuurlijke vijanden dat wij ons tegen onze eigen kudde keren? Of moeten we eerder denken aan verschillende kuddes die door het zelfbewustzijn een zekere onnatuurlijke band met elkaar gekregen hebben? Is de menselijke achterdocht een bijproduct van onze intelligentie? De mens doet niets liever dan ongeïnformeerd zijn eerste indruk te laten vormen door verhalen van derden. Graag projecteren we die meningen dan ook meteen op gehele groepen die we voor het gemak maar even in een hokje hebben gestopt.

Ga ik nu de kant op van de doodgebloede discussie over acceptatie van Moslims? Nee natuurlijk niet, al zal dit vast en zeker een van de puzzelstukjes in het grotere verhaal zijn. Ik maak hier liever verder geen woorden aan vuil.

Angst. Natuurlijke angst. Zelfbehoud zit nog steeds in onze genen. Omdat wij, relatief gezien, zoveel verder ontwikkeld zijn dan een doorsnee zoogdier kunnen wij dit systeem dat de natuur ons meegaf als verdediging niet meer plaatsen. Ik hoef niet meer weg te sprinten voor een wilde panter als ik sta te grazen op de Veluwe. Wat zien wij dan als de bedreiging van ons leven? Ik ben van mening dat dit de andere mens is. De mens met andere overtuigingen, de mens met ander gedachtegoed. Kunnen wij ons voorstellen dat we overleven zonder huis of zonder buurtsuper voor eten? Nauwelijks. Onze luxe en overtuigingen zijn wij onbewust gaan koppelen aan overleven. Als ik mijn grillen niet meer kan beoefenen kan ik niet leven zoals ik wil, ergo: niet leven. Iedereen die dus anders over de invulling van mijn grillen denkt is een bedreiging voor mijn leven en zal ik aanvallen (verbaal of fysiek).
Ik snap dat mijn betoog vol gaten zit, schiet het lek, ik smeek u. Dat heet voor mij een leerproces. Kort samengevat is de mening - heel belangrijk dat woord: ik heb het niet over feiten - die ik heb als volgt:
In plaats van een gemeenschappelijk doel dat wij als intelligent leven zouden moeten nastreven en dat wij ook pretenderen na te streven, staat voor ons nog steeds de natuurlijke drang van individueel overleven voorop.

Een aanvullende vraag is dan ook: Is dit erg of hoort het zo te zijn? (“let it be let it be”).


Jorrit


Jorrit

Contraproductieve emoties

- Ingezonden -

Wij mensen zijn emotionele wezens die zich in al hun acties laten leiden door hun gevoelens. Door onze emoties overleven we en door die zelfde emoties hebben we dingen bereikt die ons verstand nooit voor mogelijk had kunnen houden. Ieder gezond verstand kan bedenken dat eens mens nooit zou kunnen vliegen, maar door gevoelens van nieuwsgierigheid die ons er toch toe hebben gedreven toch naar een manier te zoeken en gevoelens van angst die (de meesten van) ons er van hebben weerhouden om van een berg af te springen en kijken of het lukt, heeft de mens het voor elkaar gekregen een manier te vinden om te vliegen. Angst en nieuwsgierigheid zijn de basis van elke emotie en hebben mensen tot geniale vindingen gebracht en mensen van idiote dingen weerhouden. Individuele mensen dan, die zich laten leiden door hun eigen emoties. Maar als mensen deze emoties collectief beleven gaat het mis en doen mensen precies het tegenovergestelde van overleven.

Laat ik met angst beginnen, de angst voor de dood. Hoewel er mensen zijn die tegen beter weten in roepen, dat de regel niet voor hen opgaat zijn alle mensen van nature doodsangstig. Deze collectieve doodsangst heeft geleid tot het ontstaan van religies. Alle religies zijn immers gebaseerd op de angst voor de dood en wat na de dood komt. Omdat er verschillende religies ontstonden en mensen van nature xenofobisch zijn (iets dat ook weer te herleiden is tot logische angstgevoelens) , begonnen mensen elkaar al snel te vermijden, schuwen, haten en te vermoorden. Als mensen (zich) geen angst voor het leven na de dood (aan) hadden (laten praten) hadden ze met elkaar hoogstwaarschijnlijk eerder een stuk meer kunnen bereiken. Maar helaas: tot op de dag van vandaag moorden mensen elkaar massaal uit omdat ze hun collectieve angstgevoelens anders invullen. Maar hebben mensen geen angst om te overleven door op hun hoede te zijn en gevaarlijke situaties te vermijden? Ik vind van wel. Of al het religieuze moorden er op duidt dat ons emotionele systeem niet goed in elkaar zit of dat mensen hun verstand niet goed laten balanceren met hun gevoelens weet ik niet zeker, maar ik denk dat er sprake is van een combinatie van beide. Welke kant van de munt zwaarder weegt, daar ben ik nog niet uit.

Maar naast religie die voortkomt uit angst is er nog een ander uit de hand gelopen collectief overlevingsgevoel dat mensen onbedoeld tot homicidale gekken maakt, namelijk ideologie. Lenin, Stalin, Mao, Pol Pot, Hitler, Napoleon, allemaal voorbeelden van mensen die ongelooflijk veel mensen de dood in hebben gejaagd omdat ze collectieve gevoelens van nieuwsgierigheid in de praktijk brachten, nieuwsgierigheid naar hoe het anders en beter zou kunnen in de maatschappij. Hoewel de overheersende angst voor het vreemde is gebleven zijn er sinds de verlichting steeds meer mensen die zich laten leiden door nieuwsgierigheid in plaats van angst. In de Middeleeuwen was in Europa de angst absoluut en de nieuwsgierigheid stond op een laag pitje, iedereen MOEST aan de kerk gehoorzamen, men MOEST het geloof volgen. Het middeleeuwse tijdperk werd opgevolgd door de renaissance, en na de Renaissance kwam de Vrlichting. De verlichtingsfilosofen waren ontzettend nieuwsgierig; nieuwsgierig naar een betere samenlevingsvorm dan het uit vrome religie voortgekomen feodalisme. Dingen moesten anders! Dingen moesten beter! Voor het volk en ons allemaal. Veel mensen zagen hier wel brood in, ze wilden de dingen ook anders, er ontstond een revolutionair elan met de Franse revolutie tot gevolg. We weten allemaal wel wat types als Robespierre en Napoleon met de erfenis van de revolutie deden: tegenstanders van de revolutie en andersdenkenden moesten dood. In de eeuwen die daarop volgden zijn er meer mensen vermoord om tegenstellingen tussen opvattingen over hoe een samenleving moet functioneren dan om welk ander iets dan ook. Ideologie zaait dood, vooral de socialisten kunnen er wat van, de drie ergste moorddadige ideologen (u weet wie, ik heb ze samen met een paar anderen reeds genoemd aan het begin van deze alinea) voerden een vorm van socialistische politiek. En dat terwijl het socialisme in theorie zo’n prachtig systeem lijkt te zijn. Het is net alsof mensen gestraft worden voor onmogelijke fantasieën over een ‘betere’ wereld. Zou er dan toch een God zijn die net als Stalin mensen keihard afstraft als ze niet volgens zijn regels denken en leven? O wacht, nu ben ik precies bezig met iets waar ik het eerder over had. Ik ben mijn angst voor het onbekende aan het bestrijden met een vermeend godsbestaan. Laat ik er maar gauw mee ophouden, straks ben ik nog een profeet van de zoveelste religie die mensen vooral dood maakt.

Wat zou de wereld toch mooi zijn zonder religies en ideologieën…

MDV

(reactiemogelijkheid ook op NUjij)